Verhalen:

Uit het boek "Het belang van borstvoeding"

13.  Windstilte op de Jaap Edenbaan.

Co Giling vind ik een groot schaatser. Als jonge gast was hij de kroonprins van het langebaan schaatsen. Hij won een aantal jaren alles wat er te winnen was. Ook was hij een verdienstelijk wielrenner. Maar op een gegeven moment liep het niet meer op de langebaan.Ik zie hem nog zitten op de ijsbaan van Eindhoven samen met Egbert van het Oever op een bankje. We hadden tegen elkaar een 5000 meter gereden en hadden onderweg een paar vuile windstoten gekregen, zodat er geen goeie tijd meer in zat. Voor mij was dat niet zo’n ramp, maar Co plaatste zich zodoende niet voor het Nederlands kampioenschap! Hij huilde en Egbert probeerde hem te troosten.Maar Co zijn wereld was ingestort.....Karaktermensen komen altijd terug, dus Co Giling ook.Hij kwam kogelhard terug op de marathon en regeerde jarenlang met grote gedrevenheid de schaatsmarathons. Diverse malen won hij de marathoncup. Hij overleefde verschillende marathongeneraties van Jan Roelof Kruithof tot Evert Van Benthem.Rond de tachtiger jaren was er veel belangstelling voor het werelduurrecord op de schaats. Johan Wardenier was één van de eersten, die dat op zijn naam schreef. Daarna verbeterde Jan Roelof Kruithof het record.Zelf kreeg ik het voor elkaar om een paar honderd toeschouwers en een legertje tijdwaarnemers ‘s nachts uit hun bed te houden. Het resulteerde niet in een wereldrecord, omdat ik tweemaal op mijn snufferd ging. Het werd wel een Nederlands record!Het record stond zo scherp, dat, wilde het in Nederland slagen, het super windstil weer moest zijn met daarbij temperaturen rond de nul. En daarbij kwam ook nog dat- en dat was het moeilijkste - er een lagedruk gebied in de buurt moest zijn.Op een dag werd ik gebeld, door iemand die bezig was met de organisatie van een Werelduurrecordpoging door Co Giling.Hij vroeg mij of ik Co wilde coachen, omdat ik de schema’s en de ervaring had. Een sponsor was al gevonden, maar het was wachten op ideaal weer....Toen hij zei, dat het op de Jaap Edenbaan in Amsterdam moest plaatsvinden, had ik al zo mijn bedenkingen.Niks mis met die baan, want ik heb er zelfs drie keer gewonnen....Maar als er de hele avond honderden recreanten overheen gejakkerd hebben, is het moeilijk om in korte tijd daar nog een super baan van te maken. En de recordaanval moest na sluitingstijd plaats vinden. Ik wachtte wel af!!!Het was toch nog onverwacht, dat ik gebeld werd, dat ik onmiddellijk naar Amsterdam moest komen.HET UUR U WAS GEKOMEN!Rond elf uur was ik in Amsterdam. Rond de baan was alles in rep en roer om de organisatie rond te krijgen. IJsmeesters op Zamboni’s waren druk in de weer om het ijs, dat vol met gaten zat, te prepareren.Ik keek eens naar de lucht, die bewolkt was en voelde dat het wat begon te waaien.Ik hield mijn hart vast !!Co zat, met zijn onafscheidelijke masseur Bertus Fok, in de kleedkamer en zette zijn benen warm.“Hoe is het?”  vroeg ik aan Co. “Gaat wel” sprak hij. “Maar het is buiten niet goed! Volgens mij gaat het waaien...en heb je het ijs gezien?  De bochten zijn helemaal uitgereden!!!”HIJ MAAKTE EEN NERVEUZE INDRUK. “Ach”, probeerde ik hem gerust te stellen. “Dat ijs krijgen ze in een uur wel weer goed en na middernacht gaat de temperatuur naar beneden en wordt het windstil.”MAAR IK WIST WEL BETER.....“Ga jij nou maar inlopen, dan ga ik met de organisatie praten.”Ik zocht mijnheer Portengen, een “schaatsmonument”  in Amsterdam op en vroeg of het niet zinvol was om een beter moment af te wachten.“Nee, het draaiboek was in werking gezet en er waren sponsorbelangen plus dat de hele landelijke pers aanwezig was..”Ik liep terug naar de kleedkamer en keek angstig naar de lucht. Was het een idee van mij of was het echt wat harder gaan waaien?Het was inmiddels twaalf uur geworden en de hoofdijsmeester wilde toch nog een keer water op het ijs brengen. Dat betekende toch weer een half uurtje later, voordat Co van start kon.Ik liep de kleedkamer binnen waar Co net terug kwam van het inwerken.,,HET WAAIT,” sprak hij. Ja dat kon ik hem ook wel vertellen!!“Ik dacht, dat het wat minder geworden was,” loog ik.Het tijdstip van vertrek naderde. Het was inmiddels bijna 1 uur geworden en het publiek begon ongeduldig te worden. Samen met Bertus ging ik nog even buiten kijken. “Wat vind jij ervan?” vroeg ik aan Bertus. “Het wordt niks”  sprak hij, “maar zeg maar niets tegen Co!”Co kwam ook naar buiten en zei: “Het zou toch minder gaan waaien?”“Moet je die vlag aan de overkant van de baan zien; hij staat zowat strak!”Hij had alle gelijk van de wereld. Er hing maar één vlag op de baan en die wapperde als een gek. Ik liep onmiddellijk naar mijnheer Portengen en zei: “We moeten direct die vlag weg halen, want Co wordt helemaal gek als hij hem ziet wapperen!”“Dat kan echt niet, Rien!”“Waarom dan niet?”  vroeg ik wanhopig. “Zie je dan niet wat er op die vlag staat?”Ja, ik kon wel lezen! MIDALGAN. “Juist en dat is de vlag van de enige sponsor en die blijft hangen!”Ik probeerde hem te overtuigen van het psychologische effect op Co als we de vlag  zouden weghalen. WE BEREIKTEN EEN COMPROMIS!!!We knoopten de vlag vast aan de paal en deze hing nu mooi strak naar beneden!“Nog vijf minuten voor de start”  klonk het door de speakers van de ijsbaan.Co kwam lijkwit van de zenuwen de kleed kamer binnen om zijn schaatsen aan te trekken. HIJ ZEURDE NIET MEER OVER EEN WAPPERENDE VLAG.Terwijl hij zijn schaatsen aantrok, namen we nog een keer het schema door.“Met 34ers vertrekken Co en die zolang mogelijk vasthouden, voordat je overgaat naar 35ers. Als je al gelijk in de 36ers komt, heb je op het laatst weinig ruimte meer.Hij knikte gedachtenloos. Hij was in een soort trance en dacht er het zijne van!We liepen naar de ijsbaan en ik voelde de wind door mijn haren.

Zou Co er ook erg in hebben? Ik pakte zijn hoezen aan en hij begon met nog een paar rondjes inrijden, terwijl ik met mijn schema’s naar de coachplaats liep.De juryleden namen hun plaatsen in en het publiek keek geïnteresseerd toe.

Een aanval op een Werelduurrecord zag je tenslotte niet elke week....“NAAR DE START!” beval de stem van de starter en het schot klonk als een kanon door de nacht. Als een speer vertrok Co en probeerde in zijn ritme te komen.De eerste doorkomst langs de coachplaats was goed en ik gaf vlak aan met mijn hand.Het tweede rondje ging moeizaam en ik zag dat hij hard tegen de wind in moest werken. De daaropvolgende ronden werden een drama en reed hij dikke 37ers!!!!Opeens was ik hem kwijt en toen ik achter me keek, zag ik nog net dat hij achter mij om via de krabbelbaan naar de deur van de kleedkamer reed. Met onbeschermde ijzers kluunde hij over de straat en verdween in de kleedkamer, zijn masseur en coach verbijsterd achterlatend...Het publiek en de pers begonnen aan mij te roepen waar Co gebleven was!Ik moest snel actie ondernemen.Met Bertus rende ik naar de kleedkamer en deed snel de deur op slot. Co zat als een dood vogeltje op de bank in de hoek. GEDESILLUSIONEERD EN ZWAAR TELEURGESTELD.Op die momenten moet je niet te veel zeggen; een arm op de schouder is al voldoende.Er klonk rumoer voor de kleedkamerdeur en er werd hard op de deur gebonkt. De pers kwam zijn verhaal halen..“Co,” sprak ik, “We moeten er maar doorheen en ze binnen laten, dan doe jij je verhaal. We houden het kort.” De pers stroomde binnen en de eerste vraag was natuurlijk: “Co, waarom stopte je nu ineens?”Als door een wesp gestoken reageerde Co. “Jullie kunnen makkelijk lullen, je hebt geen idee wat ik voelde! DE VLAG HING STRAK LANGS DE VLAGGENMAST, MAAR IK HAD HET GEVOEL OF IK DOOR EEN WINDTUNNEL REED...........Ik voelde mijn hoofd rood worden van schaamte en moest wel reageren.

”Ja... maar.... Co.” stotterde ik. “DIE VLAG KON OOK NIET WAPPEREN!”Hij keek mij verbaasd aan. “Waarom dan niet vroeg hij?” “IK HEB DE PUNT VAN DE VLAG AAN DE MAST VAST LATEN BINDEN.”De journalisten lagen in een deuk maar Co kon er op dat moment niet om lachen....Gelukkig zijn we altijd vrienden gebleven.....

© Rien de Roon